Alimenty w Białymstoku

Kto i wobec kogo ma obowiązek alimentacyjny

Rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania (art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Obowiązek nie kończy się z dniem osiemnastych urodzin. Rodzice mogą uchylić się od świadczeń względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem albo jeżeli dziecko nie dokłada starań, aby samodzielnie się utrzymać (art. 133 § 3). Poza dzieckiem uprawniony do alimentów jest co do zasady tylko ten, kto znajduje się w niedostatku (art. 133 § 2). Alimenty mogą też dotyczyć małżonka lub byłego małżonka, w sytuacjach określonych w kodeksie.

Jak sąd ustala wysokość alimentów

Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 KRO). Nie ma tabeli ani wzoru, który dawałby gotową kwotę. Sąd analizuje koszty utrzymania dziecka: mieszkanie, wyżywienie, ubranie, edukację, leczenie, zajęcia dodatkowe, a po stronie rodzica jego dochody, kwalifikacje i realne możliwości zarobkowe.

Wykonanie obowiązku względem małoletniego dziecka może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o jego utrzymanie i wychowanie. Wówczas drugi rodzic pokrywa w całości lub w części koszty utrzymania i wychowania (art. 135 § 2). Jeżeli w ciągu ostatnich trzech lat przed dochodzeniem alimentów zobowiązany bez ważnego powodu zrzekł się prawa majątkowego albo zatrudnienia lub zmienił je na mniej zyskowne, sąd nie uwzględnia wynikłej stąd zmiany przy ustalaniu zakresu świadczeń (art. 136).

Gdzie złożyć pozew

Powództwo o roszczenie alimentacyjne można wytoczyć według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej (art. 32 Kodeksu postępowania cywilnego). Sprawy o alimenty są wyłączone z właściwości sądów okręgowych według wartości przedmiotu sporu (art. 17 pkt 4 KPC), więc zwykle rozpoznaje je sąd rejonowy. Jeżeli uprawniony mieszka w Białymstoku, pozew można złożyć do sądu rejonowego w Białymstoku.

Koszty sądowe w sprawie o alimenty

Strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, stan na listopad 2026 r.). Nie dotyczy to wynagrodzenia pełnomocnika, które ustalam indywidualnie, po zapoznaniu się z zakresem sprawy, przed rozpoczęciem pracy.

Zabezpieczenie alimentów na czas procesu

Sprawa o alimenty może trwać kilka miesięcy. Dlatego można żądać zabezpieczenia roszczenia. Sąd może go udzielić przed wszczęciem postępowania lub w jego toku (art. 730 § 2 KPC). W sprawach o alimenty zabezpieczenie może polegać na zobowiązaniu obowiązanego do zapłaty uprawnionemu jednorazowo albo okresowo określonej sumy pieniężnej, a podstawą jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia (art. 753 § 1). Ponadto sąd z urzędu nadaje wyrokowi zasądzającemu alimenty rygor natychmiastowej wykonalności co do rat płatnych po dniu wniesienia powództwa oraz co do rat płatnych przed wniesieniem powództwa za okres nie dłuższy niż trzy miesiące (art. 333 § 1 pkt 1).

Zmiana alimentów po wyroku

W razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego (art. 138 KRO). Zmianą może być wzrost kosztów utrzymania dziecka, rozpoczęcie nauki w innej szkole, choroba, utrata pracy lub poprawa sytuacji zarobkowej rodzica. Wniosek wymaga wykazania, co zmieniło się od czasu poprzedniego orzeczenia.

Jak mogę pomóc

Ustalamy, kto i od kogo może żądać alimentów, w jakiej kwocie i od kiedy. Przygotowuję pozew, wniosek o zabezpieczenie, odpowiedź na pozew albo pozew o zmianę alimentów, a następnie reprezentuję Państwa przed sądem. Informuję także, jak wygląda dalsze dochodzenie należności, w tym wniosek o wszczęcie egzekucji u komornika, gdy zobowiązany nie płaci.

Z czym przyjść na konsultację

Przydatne mogą być następujące dokumenty i informacje. Nie muszą Państwo mieć wszystkiego, wystarczy to, co jest dostępne:

• odpis skrócony aktu urodzenia dziecka,
• dokumenty o Państwa dochodach i dochodach drugiego rodzica, o ile są dostępne,
• zestawienie miesięcznych kosztów utrzymania dziecka z rachunkami i potwierdzeniami płatności,
• zaświadczenia ze szkoły lub przedszkola, dokumentacja medyczna i rachunki za leczenie,
• dotychczasowe wyroki, ugody lub umowy dotyczące alimentów,
• dowody braku płatności lub niepełnych płatności, jeśli sprawa dotyczy egzekucji.

Najczęstsze pytania

Opłaty sądowe i terminy podano według przepisów obowiązujących w listopadzie 2026 r. Informacje na tej stronie mają charakter ogólny. Ocena konkretnej sprawy wymaga zapoznania się z dokumentami i okolicznościami.

Powiązane strony: Prawo rodzinne, kontakt.